Ana səhifə

DOĞu tüRKİstan ve bağimsizlik mücadelesi Ümit KÖPRÜLÜ başlarken


Yüklə 15.62 Kb.
tarix26.06.2016
ölçüsü15.62 Kb.
DOĞU TÜRKİSTAN VE BAĞIMSIZLIK MÜCADELESİ

Ümit KÖPRÜLÜ

BAŞLARKEN
Galiba dış Türkler’in kaderi ister istemez aynıdır. Nitekim Kuzey Irak’ta yaşamakta olan Irak Türkleri’ne iktidare gelen tüm diktatör rejimleri’nin kullandığı yok etmek politikasının aynısını bugün Kızıl Çin rejimi, Doğu Türkistan’daki Müslüman Uygur Türklere uygulamaktadır. Benim tanık olduğum Irak Türkleri’nin Diktatör Saddam rejiminden gördükleri zulüm, baskı, işkence, katliam, göç ettirme ve soykırımları Çin rejimi kontrolü altındaki Doğu Türkistanlı soydaşlarımızda görmektedir.
Bir zamanlar İstanbul’da kendisiyle tanışıp görüştüğüm, 1963 yılında Doğu Türkistan’ın Ürümçe şehrinde doğan, Aralık 1978’de Çin Halkının Kurtuluş Ordusuna katılan, 1983 yılında Çin ordusundan üstteğmen olarak ayrılan, Doğu Türküstan’da bir Vilayet Vali Sekreterliği ve Kominist Gençler Birliği Başkan yardımcısı görevlerinde bulunan ve Siyasal ve Hukuk Fakültesinde öğrenim gördükten sonra, bir zamanlar da savcılık yapan Mehmet Tanrıdağıoğlu, Doğu Türkistanlı soydaşlarımızın Kızıl çinlilerce gördükleri zulüm, baskı, soykırım ve haksızlıkları ayrıntılı olarak bize anlatmıştı. Arkadaşımız Tanrıdağıoğlu’nun anlattığı ışığında, Doğu Türkistan’daki mücadeleci Uygur kardeşlerimizin çektikleri acı ve çileleri, uğradıkları mezalim ve haksızlıklar, Batı Tırakya, Bulgaristan, Irak, İran ve Karabağ’daki Türklerin çektikleri ve gördüklerinden pek farklı değildir. Demek ki henüz özgürlüğüne kavuşmayan tüm Türkler’in üzücü kaderleri biri birlerine benziyerek tam tamamına aynısıdır. Dileğimiz Mehmet Tanrıdağıoğlu’nun verdiği bilgilere dayanarak hazırladığımız bu yazı dizimizle, yıllardır Kızıl Çinlilere karşı Bağımsızlık Mücadelesi veren Doğu Türkistan ve mücadeleci kahraman Uygur Halkını iyice tanıtmış oluruz.
Birinci Bölüm
Avrasya’nın tam kalbine oturan Doğu Türkistan, Çin Cumhuriyeti’nin kuzey batısına düşmektedir. Rusya, Kazakistan, Kırgızistan, Tacikistan, Afganistan, Pakistan, Hindistan ve Çin’le sınırları bulunmaktadır. Dört bir yönünü Altay, Pamir, Kara Koylun, Koylum ve Altın dağları sarmaktadır. Tanrı dağı Doğu Türkistan’ın tam ortasına düşerek, ülkeyi iki kısıma ayırmaktadır. Ülkede büyük sayıda havzalar bulunmaktadır, Onlardan Cunğar Havzası, Altay dağlarlyla Tanrı dağları’nın arasındadır. Bu havzanın ortasına düşen ve Doğu Türkistan’ın ikinci büyük gölü sayılan Kurban Tonğut Gölü’nün %40-50’si yayladır. Tarım Havzası ise, Tanrı dağlarıyla Koylun dağları arasında bulunan dünyanın ikinci büyük çukuru sayılan bir havzadır. Taklimakan’sa o havzanın ortasına düşen, yer ölçüsü 330 kilo metre olan dünyanın ikinci büyük gölü sayılmaktadır. Lopanur ise, Tarım Havzası’nın alt kısımına düşen bir göldür. Ayrıca Doğu Türkistan’da 300’den fazla nehir bulunmaktadır. Bu nehirlerden Tarım, Ercis, Manas, Uluk ve Könge ön sırada gelmektedir. Tarım bu nehirlerin en büyüğüdür. Aksu nehiriyle Hoten nehirinin birleşmesinden oluşmaktadır. Kuzeyden batıya doğru Lopnur Gölüne akmaktadır. Doğu Türkistan’da bulunan göllerin sayısı ise 100’den fazladır. Bu göllerin en ünlüleri ise, Bostan, Buluntokay, Sayram ve Bari gölleridir.
Toprak Zenginliği
Doğu Türkistan’ın çok büyük olan yer ölçüsü her kilo metresi 8 kişiye bölünmektedir. Doğu Türkistan’ın tarım ve hayvancılığa musait arazisinin toplamı 930 milyon dönümdür. Yani umumi toprak ölçüsünün %37’sini oluşturmaktadır. Bu arazilerin 300 milyon dönümü tarıma musaittir. Ancak şimdiye kadar tarımda kullanılan arazinin toplamı sadece 65 milyon dönümdür. Kişi başına 6 dönümden oluşan bir tarla düşmektedir. Kullanılmaya musait yayla yeri ise 760 milyon dönüm olan Doğu Türkistan’ın şimdiye kadar yayla olarak 450 milyon dönümü kullanmaktadır.
Maden Zenginliği
Bir çok madenlerin kaynağı sayılan Doğu Türkistan’nda bulunan madenler, ağır sanayilerin gelişmesi için önemlidir. 100’ü aşkın sayıda o madenler arasında kömür, petrol, demir, kurşun ve altın da bulunmaktadır. Doğu Türkistan’ın petrol ve kömürle daha çok zenginliği yıllar öncesi tesbit edilmiştir. Çin Hükümeti’nin haberine göre, geçen yıllardaki aramalar sonucu, Tarım Havzası’nın Satam, Akkal, Akmuş, Batı Dalye bölgelerinde 5 büyük petrol yatağı bulunmuştur. Çin Hükümeti zikredilen yataklardan petrolu çıkarmak için, ABD ve Avusturalya’nın en büyük şirketeriyle ortak anlaşmalar imzalamıştır. 1996 yılında Çin Hükümeti Doğu Türkistan’ın Cungar, Turpan, Kumul ve Tarım havzalarındaki petrol yataklarından toplam 60 milyon ton ham petrol çıkarmıştır. Çin Devleti’nin ürettiği 160 ton altının 72 tonu Doğu Türkistan’da üretilimiştir. Hatun Altın Ocağı Çin’in Doğu Türkistan’da kurmuş olduğu en büyük altın tesisidir. Ondan başka Altay, Manas, Göçek ve Hoytun bölgelerinde de altın ocakları vardır. Çin’in yüksek teknelojisinde kullanılan beyaz altının %95’i Doğu Türkistan’da üretilmektedir.Bugün Doğu Türkistan’da 200’ü aşkın altın, 40’ı aşkın gümüş, 40’ı aşkın kurşun ve 30’u aşkın bakır ocakları vardır.
Doğu Türkistan Nüfusu
Doğu Türkistan’da 30 milyonu aşkın insan yaşamaktadır.1949 yılına Doğu Türkistan’ın Kızıl Çin Hükümeti işgali altına geçmeden önce, toplam nüfusu 6 milyon idi. O bölgelerde yaşıyan çinlilerin nüfusu ise sadece 280 bin idi. Ancak işgaldan bu yana çinlilerin sayısının artmasıyla Çinlilerîn İktidarı da güçlenmiştir. Doğu Türkistan topraklarını Çin toprakları diye göstermek için, Çin Hükümeti her yıl yüz binlerce çinliyi o topraklara yerleştirmeye çalışmaktadır. Doğu Türkistan’daki çinliler’in nüfusu resmi kayitlere göre 7 milyondur. Birde onun yanında bölgede 5 milyonu aşkın kayitsiz çin nüfusu vardır. Uygur Türkler’in nüfusu 22 milyon 400 bindir. Bölgede birde 1 milyon ve 300 bin Kazak Türkü, 800 bin Tonganlar ( Çin asıllı müslümanlar ), 300 bin Kırgız Türkü, 150 bin Mongollar, 50 bin Tacikler, 22 bin Mancurlar, 20 bin Özbekler, 12 bin Tatarlar, 10 bin Ruslar, ve diğer azınlıklar vardır. Doğu Türkistan’da Türk soylu milletlerin nüfusunun toplamı 25 milyon civarındadır. Geri kalan nüfusu ise, Doğu Türkistana 1949 yılından bu yana göç ettirilen Türk olmayan çinli azınlıklar oluşturmaktadır.
Devam edecek

Türkmenşanı Kültür Merkezi

ITTBM

www.turkmensani.com


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©atelim.com 2016
rəhbərliyinə müraciət