Ana səhifə

II. cy gç lín, gç d¸n l¹ng Cy mì


Yüklə 0.68 Mb.
səhifə9/14
tarix24.06.2016
ölçüsü0.68 Mb.
1   ...   6   7   8   9   10   11   12   13   14

Tµi liÖu tham kh¶o


  1. P. Maurand,1943: Le Muong Essence µ fins multiples. L Indochine Forestiere. Hµ Néi 1943.

  2. Kü thuËt trång mét sè loµi c©y rõng. NXB N«ng nghiÖp. 1994.

  3. TrÇn V¨n Con, 2001: Nghiªn cøu bæ sung x¸c ®Þnh mét sè loµi c©y trång chÝnh ë B¾c T©y Nguyªn. B¸o c¸o KH, ViÖn KHLN VN.

  4. Trung t©m KHSX L©m nghiÖp §«ng Nam Bé, 2001: B¸o c¸o ®¸nh gi¸ trång rõng b»ng c¸c loµi c©y b¶n ®Þa ë §«ng Nam Bé.

C©y Sa mu

Tªn kh¸c: sa méc, sam méc.

Tªn khoa häc: Cunninghamia lanceolata (Lamb) Hook.

C. sinensis R.Br ex Ric

Hä: Bôt mäc - Taxodiaceae.

Sa mu lµ loµi c©y gç nguyªn s¶n ë Trung Quèc, nh­ng ®­îc nhËp vµo ViÖt Nam tõ l©u, ®­îc g©y trång ph¸t triÓn m¹nh tõ n¨m 1960 trë l¹i ®©y. HiÖn nay mét sè nhµ thùc vËt ViÖt Nam ph¸t hiÖn thÊy cã c©y sa mu dÇu (C. konishii Hayata) (§inh V¨n §Ò, Vò Ngäc Sinh, 2000) ph©n bè tù nhiªn vïng T­¬ng D­¬ng, QuÕ Phong (NghÖ An), th­êng gÆp chóng trong rõng tù nhiªn hçn loµi ë nh÷ng n¬i cã ®é cao tõ 700 m so víi mÆt biÓn trë lªn. §iÒu nµy cho thÊy tÝnh chÊt gÇn gòi vÒ khÝ hËu vµ lËp ®Þa thuËn lîi cho viÖc g©y trång sa mu ë c¸c tØnh biªn giíi ViÖt - Trung.

1. M« t¶ h×nh th¸i

Sa mu lµ loµi gç lín, cao tíi 25 -30m, ®­êng kÝnh ®¹t tíi 60 -70 cm. Th©n trßn th¼ng, t¸n l¸ hÑp, h×nh th¸p. Vá x¸m, bong v¶y. Cµnh m¶nh. L¸ dÑt h×nh ngän gi¸o, dµy, cøng, mÐp cã r¨ng c­a mäc tËp trung ®Çu cµnh.



2. §Æc ®iÓm sinh th¸i

Sa mu ph©n bè ë T©y Nam cña Trung Quèc tõ vÜ tuyÕn 22 ®Õn 32 vÜ ®é b¾c. C¸c tØnh Qu¶ng Ninh, Cao B»ng, Hµ Giang, Lao Cai, Lai Ch©u cã trång sa mu.

Sa mu sèng ë miÒn Trung vµ miÒn Nam Trung Quèc, n¬i cã ®é cao tõ 1000 m trë lªn, thÝch hîp ë nh÷ng n¬i cã nhiÖt ®é trung b×nh tõ 15 -20 o C. L­îng m­a 1400-1900 mm.

Sa mu thÝch nghi víi ¸nh s¸ng t¸n x¹. Sa mu ­a ®Êt s©u Èm, tho¸t n­íc, t¬i xèp, ®é pH lín h¬n 5, nhiÒu mïn. Sa mu thÝch hîp c¸c lo¹i ®Êt ph¸t triÓn trªn phiÕn th¹ch, sa th¹ch cã tÇng dµy. Sa mu ra hoa vµo th¸ng 3 - 4, qu¶ chÝn th¸ng 10 -11.



3. C«ng dông

Gç sa mu kh«ng ph©n biÖt gi¸c lâi. Gç cã mµu n©u vµng. Gç nhÑ, thí th¼ng, bÒn ®Ñp, Ýt bÞ mèi mät ph¸ h¹i. Gç dïng ®ãng tµu thuyÒn, cét buåm, ®å gia dông. Trång rõng cung cÊp gç x©y dùng, gç trô má. Trång lµm c©y phong c¶nh. Trång rõng phßng hé rÊt phï hîp ë vïng nói cao, phÝa B¾c ViÖt Nam.



4. §¸nh gi¸ rõng trång

  • HiÖn tr¹ng rõng sa mu trång

HiÖn cã 13.866 ha rõng sa mu ®­îc trång ë c¸c tØnh phÝa B¾c. Hµ Giang 648 ha; Cao B»ng 9 ha ; L¹ng S¬n 257 ha; Lµo Cai 3.786 ha thuÇn loµi vµ 6711 ha hçn loµi víi tèng qu¸ sñ; Qu¶ng Ninh 1.192 ha. Sa mu ®· trång cã ­íc chõng 160.281 m3 gç bao gåm c¸c cÊp tuæi ( tõ cÊp I ®Õn V). §©y lµ mét loµi c©y nhËp néi, song tá ra thÝch hîp víi c¸c tØnh phÝa B¾c.

§Æc ®iÓm tù nhiªn cña c¸c vïng M­êng Kh­¬ng, B¾c Hµ, Sa Pa (Lµo Cai); Qu¶n B¹, XÝn MÇn (Hµ Giang) cã ®é cao tõ 800 m trë lªn, thuéc vïng nói cao cã s­¬ng mï. NhiÖt ®é trung b×nh hµng n¨m tõ 18oC ®Õn 20o C, nhiÖt ®é tèi cao 42oC, tèi thÊp lµ 0oC. L­îng m­a b×nh qu©n 1800mm ®Õn 2000 mm, tËp trung vµo th¸ng 4 ®Õn th¸ng 10. Mïa kh« tõ th¸ng 11 ®Õn th¸ng 3 n¨m sau. §é Èm b×nh qu©n 88%. C¸c huyÖn trªn mang khÝ hËu ¸ nhiÖt ®íi.

B¶ng 1: T×nh h×nh g©y trång sa mu ë c¸c tØnh ( KiÓm kª rõng 1999)


TØnh

DiÖn tÝch( ha)

C¸c chØ tiªu

CÊp tuæi ( 5 n¨m)

I

II

III

IV

V

Lµo Cai

3.786 thuÇn loµi

6.711 hçn loµi



S (ha)

M (m3)

(m3/ha)

S (ha)


2612

6135


121

9330


77,10

179


570

44361


77,82

397


137

12308


89,83

346

18838


54,44

Qu¶ng Ninh

1.192 hçn loµi

S (ha)

M (m3)

(m3/ha)


634

558

30.838


52,56










Hµ Giang

648 thuÇn loµi

S (ha)

M (m3)

(m3/ha)


404

64

1116


17,43

6

351


58,5

33

1878


56,90

141

40.982


290,65

L¹ng S¬n

257 thuÇn loµi

S (ha)

257













C¸c tØnh trång sa mu, phÇn lín ë løa tuæi thÊp (cÊp tuæi I) chiÕm diÖn tÝch lín. Hai tØnh Lµo Cai vµ Hµ Giang rõng sa mu cã nhiÒu cÊp tuæi (5 cÊp tuæi), song tr÷ l­îng b×nh qu©n trªn tõng cÊp tuæi rÊt kh¸c nhau. CÊp tuæi V, tr÷ l­îng b×nh qu©n ®¹t 290 m3/ha. L­îng t¨ng tr­ëng b×nh qu©n 11,6 m3/ha/n¨m; trong khi ®ã Lµo Cai chØ ®¹t 2,2 m3/ha/n¨m. Riªng ë Lµo Cai c¸c tuæi 10, 15, 20 còng cã l­îng t¨ng tr­ëng b×nh qu©n n¨m lµ 7,7 m3/ha/n¨m; 5,18 m3/ha/n¨m; 4,49 m3/ha/n¨m. Sa mu lµ loµi c©y sinh tr­ëng nhanh, s¶n l­îng cao. C¸c kÕt qu¶ ®iÒu tra l©m phÇn sa mu cña Vò TiÕn Hinh (2001) ®· cho thÊy ®iÒu ®ã.
B¶ng 2: S¶n l­îng rõng sa mu ë c¸c tØnh (Vò TiÕn Hinh 2001)

Tuæi

CÊp ®Êt

N/ha

Hg

dg

M

ZM

M Tt

M

N¨m




c©y

M

cm

m3

m3

m3

m3

5

I

2000

4,9

3,5

6,2







6,2

8

1160

8,2

7,5

26,3

12,6

6,5

32,8

10

1160

10,4

10,1

56,1

17,6




62,6

12

940

12,9

13,4

94,8

26,7

10,2

111,5

15

940

15,9

17,3

189,3

34,5




206,0

18

780

19,0

21,3

272,6

39,2

31,0

320,0

20

780

20,5

23,1

348,4

35,5




396,3

5

II

2000

4,1

2,3

2,4

2,4




2,4

9

1180

7,9

6,6

20,7

9,8

4,9

25,6

10

1180

8,9

7,8

30,1

4,5




35,1

15

910

13,8

14,6

117,1

26,7

15,1

137,1

20

910

17,4

19,7

256,0

29,0




276,0

6

III

2000

4,0

2,0

1,9







1,9

10

1220

7,4

5,9

15,8

7,4

3,6

19,4

15

1220

11,3

11,4

79,9

17,9




83,5

16

960

12,4

13,1

89,2

20,0

10,7

103,5

20

960

14,8

16,9

172,1

21,7




186,4

7

IV

2000

3,7

2,3

2,3







2,3

10

1290

6,6

6,0

15,7

1,6

3,2

18,8

15

1290

9,3

10,0

54,1

12,4




57,3

18

1000

11,3

13,3

88,5

16,3

11,2

102,9

20

1000

13,1

16,3

149,2

15,2




163,5

Sa mu ë Lµo Cai, Hµ Giang phÇn lín trång trªn ®Êt tèt (cÊp I vµ II), sinh tr­ëng nhanh so víi c¸c loµi c©y kh¸c. Theo sè liÖu thèng kª víi tµi liÖu ®iÒu tra cã sù chªnh lÖch lín vÒ tr÷ l­îng. LÊy tµi liÖu tr÷ l­îng/ha (M/ha) cña Lµo Cai ®Ó so s¸nh:

Tuæi 10 15 20 25

Tµi liÖu thèng kª (m3/ha) 77,10 77,82 89,83 54,44

Tµi liÖu ®iÒu tra (m3/ha) 35,1 137,1 276,0

Trong thùc tÕ trång mËt ®é lín, ë tuæi nhá (10 tuæi) tuy tr÷ l­îng lín (77,1 m3/ha), trång mËt ®é 2000 c©y/ha tr÷ l­îng 35,1 (m3/ha). Nh­ng ë tuæi 15 ®· cã l­îng t¨ng tr­ëng thay ®æi lín 77,82 m3 vµ 137,1 m3 cña 2 mËt ®é trång ban ®Çu kh¸c nhau. §iÒu ®ã cho thÊy tiÒm n¨ng sinh tr­ëng cña sa mu rÊt lín. CÇn ®iÒu chØnh mËt ®é trång ban ®Çu mét c¸ch tháa ®¸ng. ChØ nªn trång 2000 c©y/ha. §ång thêi qu¶n lý mËt ®é trång phï hîp theo tõng giai ®o¹n tuæi. MÆt kh¸c cÇn tiÕn hµnh c¸c biÖn ph¸p nu«i d­ìng theo c¸c cÊp ®Êt: CÊp ®Êt I, tØa th­a 2 lÇn ë tuæi 12 vµ 18; cÊp ®Êt II tØa th­a ë tuæi 9 vµ 15; cÊp ®Êt III tØa th­a ë tuæi 10 vµ 16. CÊp ®Êt IV tØa th­a ë tuæi 10 vµ 18.

Qu¶ng Ninh trång sa mu trªn ®Êt xÊu, phÇn lín trång trªn cÊp ®Êt IV, nªn n¨ng suÊt kh«ng cao. Rõng sa mu hçn giao víi c¸c loµi Tèng qu¸ sñ, do ch­a cã ®iÒu kiÖn tiÕp cËn ®ång thêi tuæi rõng cßn Ýt (d­íi 7 tuæi), kh«ng cã sè liÖu nªn ch­a ®¸nh gi¸ ®­îc ë thêi ®iÓm nµy.



5. KhuyÕn nghÞ

Sa mu lµ c©y nhËp néi, song sinh tr­ëng vµ ph¸t triÓn tèt ë c¸c tØnh biªn giíi. Nh÷ng n¬i cã ®é cao 800 m, ®Êt s©u, tÇng dµy, trång sa mu rÊt cã hiÖu qu¶. Trång sa mu ban ®Çu nªn trång mËt ®é 2000 c©y/ha lµ phï hîp. Gi¶m c«ng lao ®éng, gièng, s¶n phÈm tØa th­a cã gi¸ trÞ h¬n. Nªn ph¸t triÓn sa mu ë vïng cao c¸c tØnh biªn giíi. Cã thÓ sö dông kinh nghiÖm trång sa mu ®Ó ph¸t triÓn c©y sa mu dÇu (C. konishii Hayata) ë vïng cao NghÖ An, Thanh Hãa.

Trång rõng sa mu ë ViÖt Nam cÇn chó ý nh÷ng ®iÓm chÝnh sau ®©y:


  • Gièng

+ Thu h¸i h¹t gièng

H¹t gièng ®­îc lÊy ë nh÷ng c©y tõ 15 tuæi trë lªn. Th¸ng 10-11 qu¶ chÝn, lÊy tõ 15/10 ®Õn 15/12 khi qu¶ cã mµu vµng nh¹t, h¹t cã mµu c¸nh gi¸n, nh©n tr¾ng, ch¾c. Thu h¸i qu¶ ®· chÝn, ñ 2 - 3 ngµy, ®Ëp t¸ch h¹t. Ph¬i h¹t trong n¾ng nhÑ. H¹t ®­îc b¶o qu¶n trong chum, b¶o qu¶n ®­îc 6 th¸ng.



+ Gieo ­¬m

CÇn ng©m h¹t trong n­íc Êm 35 - 40 oC trong 1 ngµy ®ªm sau vít ra röa chua vµ ñ Êm. Sau 4 - 5 ®em gieo ra luèng. C©y con cÇn che s¸ng 50%. Hµng ngµy t­íi ®ñ Èm. Tiªu chuÈn c©y con: tuæi tõ 10 th¸ng trë lªn. ChiÒu cao c©y 25 - 30 cm, ®­êng kÝnh gèc 4 - 5 mm. C©y kháe cøng, l¸ xanh thÉm ®· ra 2 - 3 cµnh, kh«ng s©u bÖnh, kh«ng côt ngän.



  • §Êt ®ai

Do c¸c yÕu tè ®Þa h×nh, ®Þa lý ®· h×nh thµnh c¸c lo¹i ®Êt thÝch hîp ®Ó trång sa mu:

+ §Êt mïn trªn nói.

+ §Êt feralit ®á vµng ph¸t triÓn trªn phiÕn th¹ch sÐt, ®é s©u tÇng ®Êt tõ 0,5 -1,2m, Ýt chua.

+ C¸c lo¹i ®Êt phst triÓn trªn sa th¹ch, phiÕn th¹ch mi ca

Lùa chän ®Êt trång sa mu ë Qu¶ng Ninh cÇn chó ý chän ®Êt cã ®é ph× kh¸ h¬n, nh»m n©ng cao hiÖu qu¶ kinh tÕ.

* Kü thuËt

MËt ®é trång 1100 - 2000 c©y/ha. Ch¨m sãc 3 - 4 n¨m liÒn. Cã thÓ tØa th­a chÆt bít c©y xÊu.


1   ...   6   7   8   9   10   11   12   13   14


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©atelim.com 2016
rəhbərliyinə müraciət