Ana səhifə

TariH VE tariHİN ÇAĞlara ayrilmasi 1 Tarih ve Özellikleri


Yüklə 0.68 Mb.
səhifə1/9
tarix18.07.2016
ölçüsü0.68 Mb.
  1   2   3   4   5   6   7   8   9

TARİH VE TARİHİN ÇAĞLARA AYRILMASI 1

Tarih ve Özellikleri

Tarihe Yardımcı Bilimler ve Tarihte Zaman

Geçmişte yaşamış olan toplulukları belgelere dayanarak, yer ve zaman göstererek, sebep-sonuç ilişkisi içerisinde izleyen ve objektif olarak açıklayan bir bilimdir.
Tarihin Özellikleri :

1- Geçmiş olayları inceler.

2- Belgelere dayanmalı ve objektif olunmalıdır.

3- Yer ve zaman belirtilmelidir.

4- Sebep sonuç ilişkisi olmalıdır.

5- İnsanlar tarafından meydana getirilirler.

6-Tarihi olaylar tekrarlanamaz. Deney ve gözlem yapılamaz.

7- Olayın meydana geldiği devrin şartları ve değer yargıları iyi bilinmelidir.

8- Araştırma mümkün olduğu kadar olayın geçtiği yerde yapılmalıdır.

Coğrafya : Yer bilimi

Arkeoloji : Kazı bilimi

Etnoğrafya : Öz kültür bilimi

Paleografya : Yazı bilimi

Nümizmatik (Meskukat) : Para bilimi

Sosyoloji : Toplum bilimi

Kronoloji : Takvim bilimi

Filoloji : Dil bilimi

Heraldik : Arma bilimi

Sigilografya : Mühür bilimi

Antropoloji : Irk Bilimi
Tarihte Zaman
▪ Tarih biliminde olayların oluş sırasını belirleme ihtiyacı belli zaman dilimlerinin oluşturulmasında etkili olmuştur.

▪ Tarihin yüzer yıllık bölümlere ayrılmasıyla yapılan bölümlenmeye yüzyıl denmiştir.



▪ Tüm insanlığı etkileyip önemli bir olay ile başlayıp yine önemli bir olayla biten, siyasi, sosyal, ekonomik yönden benzerlikler gösteren dönemlere ise çağ denmiştir.

▪ Olayların oluş sırasını belirleyen çizelgelere takvim denmiştir. Güneş yılı ve ay yılı olmak üzere iki çeşit takvim vardır.



Türklerin Kullandığı Takvim Çeşitleri :
1-12 Hayvanlı Takvim : Güneş yılı esaslıdır. Her yıla bir hayvan ismi verilir. 12 aydan oluşur.
2- Hicri Takvim : Ay yılı esaslıdır. İlk kez Hz. Ömer zamanın da kullanılmaya başlanmıştır. Hicret başlangıçlıdır.
3- Celali Takvim : Büyük Selçuklu Devleti’nde Melikşah zamanında ayrıca Harzemşahlar ve Babürler tarafından da kullanılmıştır. Güneş yılı esaslıdır. İran kökenlidir.
4- Rumi (Mali) Takvim : Güneş yılı esaslı bir takvimdir. Osmanlılarda IV. Mehmet zamanında kullanılmaya başlanmıştır. Sadece ekonomik alanda kullanılmıştır. Hicret başlangıçlıdır.
5- Miladi Takvim : 1 Ocak 1926’dan itibaren kullanılmaya başlanmıştır. Mısırlılar ve Romalılar geliştirmiştir. Hz. İsa’nın doğumu (Milad-0) başlangıç kabul edilmiştir.


TARİHİN ÇAĞLARA AYRILMASI



Tarih Öncesi Devirler Tarihi Çağlar


Taş Devri Maden Devri İlkçağ Ortaçağ Yeniçağ Yakınçağ

Üç devre ayrılır:
a-Kabataş : Araç gereç yapımı yoktur. İnsanlar toplayıcılıkla geçinmektedir. En ilkel ve en uzun dönemdir.
b-Yontmataş : Ağaç-gereç yapımı başlamıştır. Avcılık başlamış, insanlar mağaralara çekilmiş- lerdir. Mağara duvarlarındaki resimlere ilk defa rastlanmıştır. Devrin sonlarına doğru ateş bulunmuştur.
c- Cilalıtaş : Topraktan araç-gereç yapımı başlamış seramik sanatının temeli atılmıştır Üreticilikle birlikte yerleşik hayat başla- mıştır. Hayvanlar evcilleştirilmiştir. Bitki liflerinden elbiseler yapılmış. Ticaretin temelleri atılmıştır.
Not: Cilalıtaş ile Bakır Dönemi arasındaki geçiş dönemine Kalkolitik Dönem denir.

Üç devre ayrılır :
a-Bakır Dönemi : İnsanlığın ilk kullandığı maden Ba- kırdır. Bakırın kullanılması ile maden devri başlamıştır.
b-Tunç Dönemi : İnsanlar bakır ve kalayı karıştırıp tunç elde etmişlerdir. Devlet düşüncesi ortaya çıktı ve ilk site devletleri, arkasından büyük devletler kuruldu.
c-Demir Dönemi : Devrin sonlarına doğru yazı bulun- muştur.
Tarih Öncesi Devirlerin Özellikleri :
1- Tarih öncesi dönemlerin devirlere ayrılmasında,

kullanılan araç ve gereçlere dikkat edilir.



2- Tarih öncesi dönemlere Karanlık Dönemlerde denir.

3- Devirler tüm toplumlarda aynı anda yaşanmamıştır.

4- Her toplum bütün devirleri sırasıyla yaşamamıştır.

5- İnsanların ihtiyaçları icatları ortaya çıkarmıştır.

(MÖ 3000 – MS 375)
Başlangıç:

Yazının bulunması


Bitiş :

Kavimler Göçü


Çağlar içerisinde en uzun olanıdır.


( MS 375 - 1453)
Başlangıç:

Kavimler Göçü


Bitiş :

İstanbul’un Fethi



(1453 – 1789 )
Başlangıç: İstanbul’un Fethi
Bitiş :

Fransız İhtilali



( 1789 - ? )

Başlangıç:

Fransız İhtilali


Bitiş :

Günümüzde hala devam ediyor.




Tarihi Çağları Özellikleri
1- Yazının bulunuşundan günümüze kadar geçen süreyi kapsar.

2- Tarih, öğrenmeyi ve araştırmayı kolaylaştırmak içindir çağlara ayrılmıştır.

3- Önemli toplumsal olaylar çağ başlangıcı olarak kabul edilmektedir.

4- Bütün devirler tüm toplumlarda aynı anda yaşanmamıştır.


İLK ÇAĞDA ANADOLU UYGARLIKLARI

ÇEVRE UYGARLIKLARIN ANADOLU’YA ETKİSİ

HİTİTLER (ETİLER)
►M.Ö. 2000 yılında Kızılırmak çevresine yerleştiler.

►İlk Çağ’da Anadolu’da kurulan devletler krallıkla yönetilmekteydi. Kralların geniş yetkileri vardı.Hititlerde kral başrahip olarak ayinleri yönetir, başyargıç olarak adaleti uygular, başkomutan olarak orduyu komuta ederdi.

►Hititlerde Tavananna denilen kraliçe’de yönetimde söz sahibi idi. Kral olmadığı zaman ayinleri yönetirdi. Başkentleri Hattuşaş’dır.

►Hititlerde asillerden oluşan Pankuş Meclisi vardı. Önemli konular bu mecliste görüşülürdü. Kral meclise karşı sorumluydu.

►Hititliler, Suriye için Mısırlılarla 16 yıl savaş yaptılar. Bu savaşlar sonunda tarihte ilk yazılı antlaşma olan Kadeş Antlaşması imzalandı (M.Ö. 1280). Hititliler bu antlaşma ile Kuzey Suriye’ye egemen oldular.

►Hititliler Anadolu medeniyetinin temelini oluşturur.

►Anadolu’da demir çağını başlatmışlardır.

►M.Ö. 1800 yıllarında Hititler, Asurlu tüccarlardan öğrendikleri Çivi Yazısını kullanarak, Anadolu da Tarih Çağlarını başlatmışlardır. Anadolu’da ki ilk yazılı belgeler Asurlu tüccarlar tarafından Kayseri Kültepe’ye getirilen tabletlerdir. Hititliler Hiyeroglif (resim) yazısını da kullanmışlardır.

► Hititlerin geçim kaynağı tarım ve hayvancılık idi.

►Halk soysal sınıflara ayrılmıştı. Kral, ailesi ve soylular en geniş yetkilere sahipti. Kölelerin hakları ise yok denecek kadar azdı. Yalnız Hititlerde kölelere bedelini ödeyerek özgürlüklerini elde etmelerine izin verilmiştir.

►Hitit kralları öldükten sonra Tanrıya hesap vereceklerine inandıkları için yaptıkları işleri Anal adı verilen yıllıklara yazdırmışlardır. Böylece ilk tarih yazıcılığı başlamıştır.

►Çok tanrılı din vardır. Bu dönemde Anadolu’ya “Bin Tanrı İli” denidi.

Frigler, Hitit Devleti’ne son verdiler.
LİDYALILAR
►Bugün ki Küçük Menderes ile Gediz nehri arasındaki bölgeye İlk Çağ’da Lidya denmekteydi. M.Ö. 7. yy’da Frigler yıkılınca bağımsız hale geldiler.

►Lidyalıların başkentleri Sard şehriydi.

►Lidyalılar, başkentleri Sard’dan başlayarak Mezopotamya’da Ninova şehrine kadar uzanan Kral Yolunu yaptılar. Bu yolun güvenliğini sağlayarak tüccarların güvenliğini korudular. Ticaret, Lidyalıların kısa sürede zenginleşmesini sağlamıştır.

►Lidyalılar Fenike Alfabesini kullanmışlardır.

►Lidyalılar tarihte ilk kez altın para kullanmaya başladılar (M.Ö. 700). Bu durum ticarette takas usulünün kalkmasına ticaretin kolaylaşmasına yol açtı.

►Paralı askerleri vardır. Orduya önem vermemeleri çabuk yıkılmalarında etkendir. Lidya Devleti, Pers saldırıları sonunda yıkıldı (M.Ö.546).



FRİGLER
►Hitit Devleti’ni yıkıp Orta ve Batı Anadolu’ya egemen oldular.

►Ankara yakındaki Gordion başkentleridir.

►Frigler tarıma büyük önem verirlerdi. Toprak tanrısı Kibele en büyük tanrı olarak kabul edilirdi. Öküz öldürmenin ve saban kırmanın cezası çok ağırdı.

►Dokumacılık başta Frigler olmak üzere tüm Anadolu uygarlıklarında gelişmişti.

►Frigler, Fenike alfabesini kullanmışlardır

►Frig Krallarına Midas ünvanı verilirdi.

►Frig Devleti, Kimmerlerin saldırıları sonunda yıkıldı.
URARTULAR
►M.Ö. 9. yy’da Van ve çevresinde kurulmuşlardır.

►Başkentleri Tuşpa (Van) dır.

►Tarım ve Hayvancılık gelişmiştir. Sulama kanalları yapmışlardır. İlk barajları yaptılar.

►Madencilk gelişmiştir.

►Uratular öldükten sonra yaşamın devam ettiğine inanırlardı. Bu nedenle mezarlarını ev şeklinde yaparlar, ölünün yanına yiyecek, içecek ve çeşitli eşyalar koyarlardı.

►Urartular resim ve çivi yazısını kullanmışlardır.

►Urartular Medler tarafından yıkılmışlardır.
İYONYALILAR
►İlk çağda Foça ve Milet arasında kalan bölgeye İyonya denmekteydi. İyonyalılar M.Ö 11. yüzyılda Ege üzerinden buralara gelip yerleşmiş denizci bir toplumdu.

►İyonya’da her şehir bir devlet durumundaydı. Bu nedenle aralarında siyasi birlik yoktu. (Efes, Milet, Foça, İzmir ) İyonyalılarda hür olanların yönetime katılma hakkı vardı.

►Denizcilik ve deniz ticaretine önem veren İyonyalılar bu sayede oldukça zenginleştiler.

►Akdeniz, Karadeniz ve Ege kıyılarında koloniler kurdular.

► İyonyalılar Fenike Alfabesini kullanmışlardır

►İyonyalılar Yunan tanrılarına da taparlardı. Tanrılar yarı insan şeklinde düşünülüyordu.

►Bilim, sanat ve edebiyata büyük önem vermişlerdir.


■ Anadolu’daki uygarlıklar, Mezopotamya, Mısır, Yunanistan’daki uygarlıklardan etkilenmişlerdir.

■ İlk Çağda Fırat ve Dicle nehirlerinin arasındaki kalan bölgeye Mezopotamya denmekteydi.

■ Mezopotamya da uygarlığın temeli Sümerlere dayanmaktadır İlk yazı, ilk yazılı hukuk kuralları, ilk takvim, ilk matematik bilgileri Sümerlere aittir. Daha sonra bölgeye hakim olan Akadlar, Asurlular ve Babilliler Sümer uygarlığını daha da geliştirmişlerdir. Göç, istila, ticaret yoluyla çevre ülkelerde yaymışlardır. Bu durumdan en çok Anadolu uygarlıkları etkilenmişlerdir.

■ Yazı Asurlu tüccarlar tarafından Anadolu’ya getirilmiştir. Anadolu da ki bilimsel çalışmaların, hukuk kurallarının ve edebiyat ürünlerinin kaynağını büyük ölçüde Mezopotamya oluşturur.

■ Anadolu’da kullanılan hiyeroglif yazısıyla tıp ve ezacılık alanında ki gelişmelerin kaynağı ise Mısır uygarlığıdır.

■ Yunanlılar daha çok batı Anadolu’da kurulmuş olan İyonyalılar, Frigler ve Lidyalılar üzerinde etkili olmuştur. Bu uygarlıkların kullandıkları yazılar din ve inançları üzerinde yunan uygarlığının etkisi oldukça fazladır.

■ Anadolu da iki yüzyıl kadar hakim olan Perslerin Anadolu uygarlıkları üzerinde fazla bir etkisi olmamıştır. Çünkü Persler kültürel alanda Anadolu uygarlıklarından daha geridir.

■ MÖ 4. yüzyılda İskender Persleri yenerek Anadolu, Mısır, Mezopotamya, İran ve Hindistan’ı ele geçirmiştir. İskender’in bu faaliyetleri ilk çağın en önemli uygarlık merkezlerinin birleşmesine doğu batı uygarlıklarının birbirlerini etkilemelerine yol açmış, bu durum uygarlık alanındaki ilerlemeleri hızlandırmıştır.

■ Batı Anadolu da kurulmuş olan Bergama Krallığı, dünyada ilk sağlık evini kurmuşlar, parşömen kağıdını icat etmişler ve çok sayıda mimari eser yapmışlardır.

■ M.Ö. 753 yılında İtalya’da kurulmuş olan Roma imparatorluğu Anadolu’ya egemen oldular. Romalılar Anadolu’ya yollar, köprüler, su kemerleri, hamamlar, tapınaklar, tiyatrolar yaptırmışlardır. Bu eserlerden bir kısmı günümüze kadar gelmiştir. Bunlardan en önemlileri, Ankara’daki Ogüst Mabedi ve Roma Hamamı, İstanbul’daki Çemberlitaş ve Bozdoğan Sukemeri, Antalya’daki Aspendos Tiyatrosudur. Bizanslılar döneminde Anadolu’daki kültürel faaliyetler devam etmiştir.







ORTA ASYA TÜRK TARİHİ 3

GÖÇLER

ASYA HUN DEVLETİ (M.Ö. 220 M.S. 216)

GÖKTÜRK DEVLETİ (552-659)

DİĞER TÜRK DEVLETLERİ

KÜLTÜR VE MEDENİYET

İlk Türk Göçleri
▪Türklerin ilk yurdu Orta Asya dır.

▪Orta Asya doğuda Kingan dağları, batıda Hazar denizi, kuzeyde Altay dağları ve Baykal gölü, güneyde Hindikuş dağları arasında yer alır.

▪Türklerin bir kısmı anayurtlarını terk ederek göç etmişlerdir.
Göçlerin nedenleri:

►İklimin elverişsiz olması

►Nüfusun hızla artması ve Türk boyları arasındaki mücadeleler

►Hayvanlardaki salgın hastalıklar

►Yeni topraklar elde etme arzusu

►Otlakların yetersiz hale gelmesi

►Komşu devletlerin baskısı
Göçlerin sonuçları:

►Türkler, gittikleri yerlere hayvan evcilleştirmeyi, madenciliği öğretti.

►Orta Asya, Türk Kültürü dünya- nın çeşitli yerlerine yayılmıştır.

►Orta Asya da nüfus azalmıştır.

►Türkler gittikleri yerlerdeki nüfu- su artırmışlardır.

►Yeni Türk devletleri kurulmuştur

►Kalabalık nüfuslarla ve farklı dinler ile karşılaşan bazı Türk boyları benliklerini kaybetmişlerdir.


▪ Tarihte bilinen ilk Türk devletidir.

▪ Bilinen ilk hükümdarı Teoman dır.

▪ Çin, Hun akınlarından korunmak için Çin Seddini yapmıştır(M.Ö. 214)

▪ Teoman dan sonra yerine Mete geçti.

Mete zamanı devletin en parlak zamanıdır.

▪ Mete orduda onlu sistemi kurmuştur.

▪ Tarihte ilk kez Türkleri bir bayrak altında toplamıştır.

▪ M.S. 48 de Kuzey ve Güney Hunları olmak üzere ikiye ayrılmışlardır.

▪ Güney Hunları Çinlilerin denetimine girdiler.

▪ Kuzey Hunlarının bir kısmı batıya çekilerek kavimler göçüne neden oldular.


Kavimler Göçü (375)
Kuzey Hunları batıya göç ederken, önlerine çıkan Barbar kavimleri (Süevler, Ostrogotlar, vizizgotlar,Frenkler, Saksonlar) batıya doğru sürmüşlerdir. Bu olaya kavimler göçü denir.

Kavimler Göçünün Sonuçları:

▪ Roma İmparatorluğu doğu ve batı diye ikiye ayrıldı (395)

▪ Batı Roma İmparatorluğu yıkıldı. (476)

▪ Avrupa da feodalite rejimi ortaya çıktı.

▪ İlk Çağ bitti. Orta çağ başladı.

Avrupa da, Avrupa Hun Devleti kurulmuştur.

▪ Skolastik düşünce yayılmıştır. (Skolastik düşünce belli bir fikre belli bir inanışa körü körüne bağlı olmaktır.)

▪ Avrupa 100 yıl karışıklık içinde kalmıştır.

▪ Avrupa’nın bugün ki milletleri meydana geldi

▪ Barbar kavimler arasında Hristiyanlık yayıldı
AVRUPA HUN DEVLETİ (375-469)
▪ Avrupa da kurulan ilk Türk devletidir. Devleti Balamir , Orta Macaristan da kurmuştur.

▪ En güçlü hükümdarı Attila dır.

▪ Attila, Doğu Roma’yı vergiye bağladı.

▪ Attila, Batı Roma üzerine iki sefer yaptı.

▪ Attila dan sonra yerine geçenler bütünlüğü koruyamadılar ve devlet yıkıldı.

▪ Avrupa da kalan Hunlar buradaki kavimlerle kaynaşarak Türklüklerini kaybettiler.




▪ Türk adıyla kurulmuş ilk Türk devletidir

Bumin Kağan, Avarlara karşı isyan ederek merkezi Ötüğen olan devleti kurmuştur.

▪ Devletin batı kısımlarını, İstemi Yabgu yönetmiştir.

▪ İstemi Kağan, Akhun devletine son verdi ve İpek yolunu ele geçirdi.

▪ Bumin Kağan dan sonra yerine Mukan Kağan geçmiştir.

▪ En güçlü hükümdarı Mukan Kağan dır.

▪ Devlet Doğu ve Batı Göktürkleri diye ikiye ayrıldı. Bu kollar daha sonra Çin’in egemenliğini kabul etmişlerdir.
II.GÖKTÜRK DEVLETİ (Kutluk Devleti)
Kutluk, Çin hakimiyetinden kurtularak Ötüğen de devleti kurmuştur. Kutluk’a derleyip toparlayan manasında “İlteriş” ünvanı verilmiştir.

▪ İlterişten sonra yerine Kapkan Kağan geçti.

Bilge Kağan, devleti kardeşi Kültiğin ve Vezir Tonyukuk’un yardımıyla yönetti. Devletin en parlak zamanı bu devirde yaşandı.

▪ Tonyukuk, Kültiğin, Bilğe Kağan adlarına Orhun Yazıtları dikilmiştir.

▪ Basmil, Karluk, ve Uygurlar birleşerek II. Göktürk Devletine son verdiler.
UYGURLAR (745-840)
▪ II. Göktürk Devletine son veren, Kutluk Kül Bilğe Kağan tarafından kurulmuştur.

▪ İlk yerleşim yerleri Karabalasagun dur.

▪ Uygurlar yerleşik hayata geçen ilk Türk topluluğudur. Bu nedenle tarım, sanat ve ticarette ilerlemişlerdir. Su kanalları yapmışlar. Kasaba ve kentler kurmuşlardır.

▪ Siyasi tarihlerinin en önemli olayı Talas savaşıdır(751). Bu savaşta Türkler Çinlilere karşı Arapları desteklemişlerdir.

▪ Uygurlar matbaayı ve kağıdı kullanan ilk Türk devletidir.

Mani dini Uygurların içinde yayıldı. Bu dinin, hayvansal gıda yemeyi ve savaşmayı yasaklayıcı özellikleri, Uygurların milli benliklerini yitirmelerine yol açtı.

▪ Kırgızlar tarafından yıkılmışlardır.


KIRGIZLAR

▪Uygurları yıkarak merkezi Ötüğen olan devleti kurdular.

Manas destanı ünlüdür.
AVARLAR (562-805)

▪ Orta Asya da kurdukları devlet Göktürkler tarafından yıkılınca, batıya göç edip Orta Avrupa’da devlet kurdular.

▪Türk tarihinde ilk kez İstanbul’u kuşatmışlardır.

▪ Benliklerini yitirip Hıristiyanlaştılar.

▪ Franklar tarafından yıkılmışlardır.
TÜRĞİŞLER

▪ Isık gölü civarın da yaşadılar. Türk tari- hinde ilk kez parayı kullandılar.

▪ Yerleşik hayat sürdüler.

▪ İslamiyet’in Orta Asya da yayılmasını önlediler.


HAZARLAR

▪ Karadeniz, Hazar denizi arasında ya- şadılar ve Museviliği benimsediler.

▪ İslamiyet’in Kafkaslarda yayılmasını önlediler.

▪ Rus Prensliği tarafından ortadan kaldırıldı.


BULGARLAR

▪ Orta Asya dan göç eden Bulgarlar Kafkasya da bir devlet kurdular.

▪ Hıristiyanlaşarak yada Slavlaşarak Türklüklerini kaybettiler.
KUMANLAR (Kıpçaklar)

▪ Balkaş-İrtiş dolaylarında yaşadılar.

▪ Bizans ile anlaşıp Peçenekleri yendiler

▪ Moğollar tarafın dan yıkılan Kumanlar daha sonra Türklüklerini kaybettiler .


OĞUZLAR (Uzlar)

▪ Batıya gelerek Balkanlara yerleştiler.

▪ Bir kısmı Bizans hizmetine girmişlerdir. Bizans ordusundaki Uzlar, Malazgirt sa- vaşında Selçuklu saflarına geçmişlerdir.
PEÇENEKLER

▪ Volga ve Tuna arasına yerleştiler.

▪ Ruslarla 150 yıl mücadele ettiler.

▪ Bizans ile ittifak yapan Kumanlar tara- fından yıkıldılar.



Devlet Yönetimi
▪ Devletin başında Hakan, Kağan, Han ünvanlarını taşıyan hükümdarlar vardı. Yabgu, Han dan sonra gelen en büyük makamdır.

▪Türk hükümdarlarına yönetme hakkının Tanrı tarafından verildiğine inanılıyordu. Bu inanışa Kut denilmekteydi.

▪ Devlet işleri Kurultay denilen mecliste görüşülür karara bağlanırdı.

▪ Ülke hanedan üyelerinin ortak malı sayılırdı. (Osmanlıya kadar) Bu gelenek Türk devletlerinin kısa sürede yıkılmasına neden olmuştur.


Sosyal ve Ekonomik Yaşam
▪ Türkler göçebe bir hayat yaşarlardı.

▪ Geçim kaynakları hayvancılıktır.

▪ İlk yerleşik hayata geçen Türkler, Uygurlar dır. Yerleşik hayata geçişle beraber ticaret, tarım, mimari ve sanatta gelişmeler meydana geldi.

▪ Türkler pantolon, çizme, iç çamaşır giymişler ve bunları Avrupalılara öğretmişlerdir.


Dil, Edebiyat ve Yazı
▪ Eski Türklerde dil Türkçe idi. Asya Hunlarının Oğuz Kağan, Göktürklerin Ergenekon, Uygurların Türeyiş ve Göç, Kırgızların Manas destanları vardı.

▪ Kıpçak - Oğuz Türklerinin mücadelelerini konu alan Dede Korkut Hikayeleri de Türklerin önemli bir edebiyat ürünüdür.

▪ Türkler, Göktürk, Uygur, Arap, Latin alfabelerini kullanmışlardır. Orhun abideleri ilk yazılı eserlerdir. Bu yazıtlar Türk adının ilk geçtiği metinlerdir.
Din , Hukuk, Bilim ve Sanat
Göktanrı inancı çok yaygındı.Din adamlarına Kam ve Şaman, dini törenlerine Yuğ denirdi. Türkler ölüyle beraber eşyalarını da gömerler, mezarlarının başına da Balbal adı verilen taşları dikerlerdi. Mezarlarına Kurgan denilirdi. Maniheizm, Budizm, Musevilik, Hıris- tiyanlık ve Müslümanlık dinleri Türkler arasında yayıldı

▪ Yazılı hukuk gelişmemiş, buna karşılık yazısız hukuk (töre) gelişmiştir.

▪ Türklerin Astronomi alanında geniş bilgi birikimi vardı. Bir yılı 365 gün ve 5 saatten biraz fazla olarak bulmaları, On İki Hayvanlı Türk Takvimi bunun kanıtıdır.

▪ Demircilik, maden işlemeciliği, süs eşyaları, dokumacılık san atları gelişmiştir.


  1   2   3   4   5   6   7   8   9


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©atelim.com 2016
rəhbərliyinə müraciət