Ana səhifə

Anka akademi ortak sağlik güvenlik biRİMİ


Yüklə 43.64 Kb.
tarix18.07.2016
ölçüsü43.64 Kb.

ANKA AKADEMİ ORTAK SAĞLIK GÜVENLİK BİRİMİ







  1. Patlama tehlikesine neden olabilecek parlayıcı gazlar, buharlar, isteyerek veya istemeyerek ortaya çıkması halinde, bunların güvenli bir yere uygun şekilde yönlendirilmesi veya uzaklaştırılması sağlanacak, bunun yapılması pratik olarak mümkün değilse yayılmalarını önleyecek başka  uygun önlemler alınacaktır.

  2. Eğer patlayıcı ortam birkaç çeşit parlayıcı ve/veya yanıcı gazlar, buharlar ise alınacak koruyucu önlem en yüksek riske  uygun olacaktır.

  3. Özellikle, çalışanların ve çalışma ortamının statik elektrik taşıyıcısı veya üreticisi olabileceği durumlarda, tutuşturma tehlikesinin önlenmesinde, statik elektrik boşalmaları da dikkate alınacaktır. Patlayıcı ortamı tutuşturabilen statik elektrik oluşumunu önlemek için çalışanlara uygun malzemeden yapılmış kişisel koruyucu giysiler verilecektir.

  4. Patlama riskini en aza indirmek ve olası bir patlamada, patlamayı kontrol altına almak, işyerine ve iş ekipmanlarına yayılmasını en aza indirebilmek için; işyerleri, iş ekipmanları ve bunlarla bağlantılı tüm cihazların tasarımı, inşası, montajı ve yerleştirilmesi, bakım, onarım ve işletilmesinde gerekli tüm önlemler alınacaktır. İşyerlerinde patlamanın fiziksel  tesirlerinden çalışanların etkilenme riskini en aza indirmek için uygun önlemler alınacaktır.

  5. Gereken durumlarda, patlama şartları oluşmadan önce, çalışanların sesli ve/veya görsel işaretlerle uyarılması ve ortamdan uzaklaşması sağlanacaktır.

  6. Gerekli görülmesi halinde; bir tehlike durumunda çalışanların tehlikeli bölgeden anında ve güvenli bir şekilde uzaklaşabilmeleri için tahliye sistemi kurulacak ve her an işler durumda bulunması sağlanacaktır.

  7. Patlayıcı ortam oluşabilecek bölümleri bulunan gemilerde; faaliyete başlanılmadan önce bütün geminin patlama yönünden güvenliğinin sağlandığı kanıtlanacaktır. Patlamadan korunmayı sağlamak için bütün koşullar yerine getirilecektir.

  8. Patlama yönünden güvenliğin sağlandığının kanıtlanması, patlamadan korunma konusunda yetişmiş ve deneyimli uzman kişilerce yapılacaktır.

  9. Yapılan risk değerlendirmesinin gerektirmesi halinde;

Her hangi bir güç kesilmesinin ilave risklere neden olabileceği durumlarda, ekipmanın ve güvenlik sistemlerinin, geminin diğer kısımlarından bağımsız olarak güvenli bir şekilde çalışmasını sürdürmesi mümkün olacaktır.

Çalışmanın acil durdurulması halinde, biriken enerji mümkün olduğu kadar çabuk ve güvenli bir şekilde boşaltılacak veya tehlike oluşturmayacak şekilde izole edilecektir.


 TEHLİKELİ ORTAMI ATEŞLEYEN BAŞLICA OLAY VE ENERJİ KAYNAKLAR


  1. Elektrik ark ve kıvılcımı: Şalterler açılıp kapandıklarında Elektrostatik olarak yüklü elemanlar deşarj olduklarında Kablolar ezilip koptuklarında veya kısa devre olduklarında. Herhangi bir kısa devre anında meydana gelen dengeleme akımı gibi olaylarda çıkan ark ve kıvılcım ortamı tehlikeye düşürebilir.

  2. Elektrikli aletlerin tamamı ya ark çıkardıklarından veya ısı ürettiklerinde her zaman patlayıcı ortamı tehlikeye düşürebilirler. Bu nedenle, patlayıcı ortamlarda kullanılan elektrikli aletlerde azami itina gösterilip gerekli tedbirler alınmalıdır.

  3. Sıcak yüzeyler: (statik ısı ile patlama). Elektrik aletleri ısınmaları dışında mekanik aletlerin çalışmaları dolayısı ile çıkardıkları ısılar da tehlikeli olabilir. Örneğin sıkışan yatak ve rulmanların aşırı ısınmaları gibi. Bu nedenle patlayıcı ortamda çalışan (yalnızca elektrikli değil) tüm ekipmanlara dikkat etmek gerekir.

  4. Mekanik sürtünme ile çıkan kıvılcım: Hiç kimse patlayıcı gaz bulunan bir ortamda taşlama işi yapamaz. Taşın çıkardığı kıvılcım, patlayıcı ortamı tehlikeye düşürebilir. Sürekli kıvılcım çıkaran bir kaynağı patlayıcı ortamdan elimine etmek kolaydır. Buna karşılık, patlayıcı ortamda bulunan bir çelik konstruksiyonda görülmeyen sürtünmeler (rüzgardan çarpışma gibi) meydana gelebilir. Gaz kaçağı olan bir vananın üzerindeki köşebentlerin herhangi bir nedenle birbirlerine çarpması beklenmedik kazalara neden olabilir.

  5. Her nevi statik elektriklenme: Çok tehlike yaratan bir kaynaktır. Akla gelmedik ve düşünmedik yerlerde sorun teşkil eder. Akaryakıt ve yanıcı malzemenin doldurma ve boşaltma olaylarında da karşımıza çıkan Patlama kaynağı yine statik elektriklenmedir.

  6. Açık alev sıcak gaz ve akkor haldeki parçacıklar (hot particles): Örneğin kaynak esnasında etrafa fırlayan akkor haldeki parçacıklar patlayıcı ortamı ateşleyebilir. Bu tip partiküller bilhassa yanıcı gazlar için tehlike arz etmektedirler.

  7. Adiyabatik basınç, şok dalgası: Tüp şeklinde olup, düşük basınçta çalışan aletler patlama kaynağı teşkil edebilirler. Örneğin floresan tüpleri, kırıldıklarında tehlikeli olabilmektedirler. Yalnız bu olay tüpün kırılış şekline bağlıdır. Adiyabatik basınç sıkışması olabilmesi için tüpün ortadan değil ucundan kırılmış olması gerekir.

  8. Yıldırım düşmesi ve elektrikli hava şartları: Yıldırım çok yüksek enerji içerdiğinden düştüğü yerde yalnızca patlayıcı ortamı ateşleme ile kalmaz, tesiste mekanik tahribata ve yangına neden olur. İyi bir topraklama yapılarak metal yüzeylerin yeryüzü ile aynı potansiyelde olması sağlanır.

  9. Parazit akım, katodik koruma: Elektrikli raylar ve diğer “topraklı elektrik besleme akımı” taşıyan benzeri tesislerde, örneğin katodik koruma uygulanan ekipmanlarda parazit akımları oluşur. Bu akımlar topraklama noktaları arası gerilim farkı yaratabilir ve bu gerilim farkı da ark çıkmasına neden olabilir. Bu nedenle patlayıcı madde taşıyan borularda paslanmaya karşı katodik koruma uygulanırken, EŞ POTENSİYEL topraklamaya dikkat edilir ki topraklama noktaları arası gerilim farkı oluşmasın. Örneğin conta ile izole edilmek zorunda kalınan boru kısımlarının, cıvata ile metalik bağlantısı olmasına rağmen, bakır bir levha ile ilaveten bir birlerine irtibatlanmaları gibi.

  10. Ultrasonik ses dalgaları: 20 kHz ve üzeri mekanik dalgalar enerji birikimine ve dolayısı ile ısınmaya neden olabildiklerinden, patlayıcı ortamı tehlikeye düşürebilirler. Bu nedenle patlayıcı ortamda çalışması icap eden ultrasonik cihazlar da, elektrikli aksamların yanı sıra, üretilen ses dalgasına da dikkat edilmelidir.

  11. Radyo dalgaları: dalga buyu 10km ile 1m arası olan radyo dalgaları bazı hallerde ısınmalara neden olabilmekte ve dolayısı ile patlayıcı ortamı tehlikeye düşürebilmektedirler.

  12. Mikro dalgalar: Dalga boyu 1m ile 1mm arası olan elektro manyetik dalgalar ısınmalara neden olabilmektedirler.

  13. Kızıl ötesi ışık (IR): Dalga boyu 1 mm ile 770nm arası olan elektro manyetik dalgalar. Kızıl ötesi ışınla çalışan ölçü aletleri, bil hassa odaklama yaptıklarında, yüzeylerin ısınmasına neden olabilirler.

  14. Görünür ışık: Dalga boyu 770nm ile 390nm arası olan elektro manyetik dalgalar.

  15. Ultra viole ışınları: Dalga boyu 390 ile 10 nm arası elektro manyetik dalgalar.

  16. Röntgen ve gama ışınları: Dalga boyu 10nm’nin altında olan elektro manyetik dalgalar

  17. Bazı kimyasal reaksiyonlar: Isı üreten bazı kimyasal reaksiyonla da patlayıcı ortamı tehlikeye düşürebilir. Zorunda olan iş yerlerinde alınması gereken ilk ve en önemli tedbir, patlayıcı ortam.

PATLAMAYA KARŞI ALINAN ÖNLEMLER:
“Patlayıcı, parlayıcı ve yanıcı gaz ve buhar” ile çalışmak veya bu maddeleri işlemek zorunda olan iş yerlerinde alınması gereken ilk ve en önemli tedbir, patlayıcı ortam oluşmasını önlemektir. Bu konuda meslek kuruluşlarının tavsiyeleri olduğu gibi “iş güvenliği ve işçi sağlığı” ile ilgili mevzuatın zorlayıcı yaptırım şartları da mevcuttur. Patlayıcı ortam oluşmasını önlemek için alınan tedbirler iki bölümde incelenmekte olup birinci ve en önemli olanı PRİMER TEDBİRLER dir.


  1. BİRİNCİL (PRİMER) ÖNLEMLER

Hedef, patlayıcı ortam oluşmasını önlemektir. Diğer bir ifade ile, patlama üçgenindeki “A=patlayıcı madde” ve “B=oksijen” ayaklarını bertaraf etmektir.
Exproof alet kullanımından önce, patlayıcı ortamlarla ilgili olarak yapılması gereken ilk ve en önemli tedbir BİRİNCİL ÖNLEMLERİ almaktır. Kullanılan sanayi prosesine göre alınacak tedbirler çok çeşitli ve değişkendir. En çok kullanılan, yaygın yöntemleri, ana başlıkları ile aşağıda izah edilmektedir.


    1. En çok kullanılan yöntem, üçgenin Enerji ayağını (C) patlayıcı ortamdan uzak tutmaktır.

    2. Prensip, ateşleme kaynağını patlayıcı ortamdan uzak tutmaktır.

    3. Havanın oksijenini bir şekilde azaltarak, patlama noktasının altına düşürmek de mümkündür. Bir adı da “inertising olan bu yöntem bazı proseslerde uygulanabilmekte ve ortama, prosesi etkilemeyen bir nevi ölü gaz (inert gas) pompalanarak, patlayıcı ortam oluşması önlenebilmektedir. Örneğin azot gazı, karbon monoksit veya su baharı pompalanarak oksijen oranı düşürülmektedir. Genelde, havadaki oksijen oranı %10’un altına düştüğünde patlama ihtimali kalmamaktadır.




    1. Kullanılan patlayıcı madde oranının “alt patlama sınırının” altında veya “üst patlama sınırını” yukarısında tutulması bazı proseslerde mümkündür. Bu tip proseslerde benzeri bir önlem alınması çok faydalı olabilmektedir.




    1. Havalandırma yapılarak patlayıcı gaz veya buharın uzaklaşması sağlanabilir veya patlayıcı kıvama gelmesi önlenebilir. Prosesin durumuna göre havalandırma kendiliğinden tabii bir şekilde olabileceği gibi vantilatörlerle zoraki havalandırma da yapılarak patlayıcı ortam oluşması önlenebilir.




    1. Bazı patlayıcı ve yanıcı sıvıların içersine ilave madde katılarak patlama noktası (flash point) yükseltilmekte ve böylece patlayıcı buhar oluşması önlenmektedir.




    1. Patlamaya dayanıklı veya patlama tahribatını önleyici dizayn ile de önlem alınabilir. Bu tip önlemler patlamayı tamamen önlemek için değil, tahribatını azaltmak için yapılır.




    1. Patlayıcı gaz veya buhar oluşması “buhar bariyeri” denilen özel tertibatla önlenmektedir. Bu yöntem sıvı yakıtlarda yaygın olarak kullanılmaktadır.




  1. İKİNCİL (SEKONDER) ÖNLEMLER

    1. Primer önlemler alınamıyor veya bu önlemlere rağmen patlayıcı ortam ihtimali halen mevcut ise, İKİNCİL önlemlere baş vurulur yani bu ortamlarda tehlikesiz çalışabilecek alet veya ekipman seçimi yapılır.



UYGULAMA ESASLARI:


  1. Patlama riski ve değerlendirilmesi:




    1. İşveren, İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliğinde belirtildiği şekilde işyerinde risk değerlendirmesi yaparken patlayıcı ortamdan kaynaklanan özel risklerin değerlendirmesinde aşağıdaki hususları da dikkate alacaktır:




    1. Patlayıcı ortam oluşma ihtimali ve bu ortamın kalıcılığı,




    1. Statik elektrik de dahil tutuşturucu kaynakların bulunma, aktif ve etkili hale gelme ihtimalleri,




    1. İşyerinde bulunan tesis, kullanılan maddeler, prosesler ile bunların muhtemel karşılıklı etkileşimleri,




    1. Olabilecek patlamanın etkisinin büyüklüğü.

Patlama riski, patlayıcı ortamların oluşabileceği yerlere açık olan veya açılabilen diğer yerler de dikkate alınarak bir bütün olarak değerlendirilecektir

  1. Patlayıcı ortam oluşabilecek yerler:

Şantiye çalışanlarının sağlık ve güvenliğini korumak için özel önlem alınmasını gerektirecek miktarda patlayıcı karışım oluşabilecek yerler,  bu talimata göre tehlikeli kabul edilecektir.
Çalışanların sağlık ve güvenliğini korumak için özel önlem alınmasını gerektirecek miktarda patlayıcı karışım oluşması ihtimali bulunmayan yerler bu talimata göre tehlikesiz kabul edilecektir.
Parlayıcı ve/veya yanıcı maddelerin hava ile yaptıkları karışımların, bağımsız olarak bir patlama meydana getirmeyecekleri yapılacak araştırmalarla kanıtlanmadıkça, bu maddeler patlayıcı ortam oluşturabilecek maddeler olarak kabul edilecektir.
PATLAYICI ORTAM SINIFLANDIRMASI P18F11 PATLAYICI ORTAM SINIFLANDIRMASI FORMU İL YAPILMIŞTIR.
Bu sınıflandırma yapılırken aşağıdaki kriterler göz önünde bulundurulmuştur.
Tehlikeli yerler, patlayıcı ortam oluşma sıklığı ve bu ortamın devam etme süresi esas alınarak, bölgeler halinde sınıflandırılır.
BÖLGE 0: Gaz, buhar ve sis halindeki parlayıcı maddelerin hava ile karışımından oluşan patlayıcı ortamın sürekli olarak veya uzun süre ya da sık sık oluştuğu yerler.
BÖLGE 1: Gaz, buhar ve sis halindeki parlayıcı maddelerin hava ile karışımından oluşan patlayıcı ortamın normal çalışma koşullarında ara sıra meydana gelme ihtimali olan yerler.
BÖLGE 2: Gaz, buhar ve sis halindeki parlayıcı maddelerin hava ile karışarak normal çalışma koşullarında patlayıcı ortam oluşturma ihtimali olmayan yerler ya da böyle bir ihtimal olsa bile patlayıcı ortamın çok kısa bir süre için kalıcı olduğu yerler.
Organizasyon önlemleri

 Uyarı işaretinin belirleyici özellikleri:



  • Üçgen şeklinde,

  • Siyah kenarlar ve sarı zemin üzerine siyah yazı,

  • Sarı zemin işaret alanının en az %50’ si kadar olacaktır.


PATLAMADAN KORUNMA TALİMATI:


  1. Girilecek veya çalışma yapılacak tehlikeli kapalı mahalle gaz ölçümü yaptırınız.




  1. Çalışanlara statik elektrik oluşumunu önlemek için uygun malzemeden yapılmış kişisel koruyucu giysiler verilecektir.




  1. Çalışılacak mahalde uygun şartlar sağlanıncaya kadar içeriye girilmeyecek, tehlikeli mahal ve çevresine çalışanların görebileceği şekilde gerekli uyarı/ikaz işaretleri asılacaktır.




  1. Tehlikeli mahalle emici ve basıcı fan çekilerek emniyetli aspirasyon sistemi ile yeterince havalandırma yapılacaktır.




  1. Sıcak çalışma izni, gazsızlık yeterli havalandırma, aydınlatma ve gerekli güvenlik önlemleri iş güvenliği sorumlularınca sağlandıktan sonra alınacaktır.




  1. Boya depolarına, seyyar lpg tüp depolarına, oksijen ve lpg tanklarının bulunduğu mahallere gerekli uyarı/ikaz işaretleri asılacak ve izinsiz girilmeyecektir.




  1. Seyyar lpg tüpleri yerlerde yatık vaziyette bırakılmayacak dik bir şekilde sabitlenecek ve güneş ışınlarına maruz bırakılmadan kullanılacaktır.




  1. Seyyar lpg tüpleri yuvarlanarak götürülmeyecek özel el arabaları ile taşınacaktır.




  1. Oksijen tüp valfları ve devreleri yağlı elle tutulmayacaktır.




  1. İçlerinde ne olduğu bilinmeyen varil, tüp ve benzeri kapalı kaplar ve boru devreleri üzerinde izinsiz sıcak çalışma yapmayınız.




  1. İçinde benzin veya başka yanıcı sıvı madde depolanmış olan, yakıt tankı, tanker vb. Kaplarda izinsiz sıcak çalışma yapmayınız.




  1. Parlama patlama ile ilgili işyerindeki uyarı/ikaz işaretlerine riayet ediniz.


hazırlayaN

KONTROL EDEN

ONAYLAYAN













ANKA AKADEMİ OSGB DAN.EĞT. ve İST.HİZ.TİC.LTD.ŞTİ

Kurtköy Çamlık Mah. Cahit Zarifoğlu Cad. 0 216 348 20 40 info@ankaakademi.com.tr



Kutlukent Villaları No:14-4/1 Pendik / İSTANBUL 0 216 450 45 51 https://www.ankaakademi.com.tr




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©atelim.com 2016
rəhbərliyinə müraciət